Skip to content

آشنایی با سیاره مشتری

پارس دانش: سیاره ی مشتری پنجمین سیاره نسبت به خورشید است . و به تنهایی بیش از دو و نیم برابر جرم دیگر سیارات منظومه شمسی را در برمی گیرد.مشتر ی در درجه اول بیشتر از گاز درست شده بنابر این  به عنوان غول گازی شناخته می شود.

نمایه سیاره ی مشتری (نام های دیگر برجیس ، هرمز، ژوپیتر و زئوس)

جرم: ۱٫۸۹۸٫۱۳۰٫۰۰۰٫۰۰۰٫۰۰۰بیلیون تن ( ۳۱۷ برابر زمین )

قطر استوایی: ۱۴۲٫۹۸۴ کیلومتر

اقمار شناخته شده: ۶۷ قمر

اقمار مهم: آیو، اروپا ، گانمید، کالیستو

حلقه ها ی شناخته شده : ۴

فاصله ی مداراز خورشید : ۷۷۸٫۳۴۰٫۸۲۱ کیلومتر(۵٫۲ AU)

زمان تناوب به دور خورشید: ۱۱٫۸۶ سال زمینی

دمای سطحی : ۱۰۸- درجه ی سانتی  گراد

اولین رصد: هفتصد یا هشتصدسال قبل از میلاد مسیح

رصدگران : ستاره شناسان بابل

سرعت فرار از سیاره :۵۹٫۵ کیومتر برثانیه

چگالی : ۱٫۳۲۶ گرم بر سانتی متر مکعب

حجم : ۱۳۰۰برابر زمین

زمان گردش به دور خود: ۹ساعت و ۵۶ دقیقه

شتاب گرانش: ۲٫۵ برابرشتاب گرانش زمین

سرعت حرکت در مدار : ۱۲٫۷ کیلومتر در ثانیه

سرعت حرکت به دور محورخود: ۱۲٫۶ کیلومتر بر ثانیه

فشار جو : از ۲ تا۲۰ اتمسفر

اندازه ی مشتری در مقایسه با زمین

ju

حقایقی در مورد مشتری

  • مشتری چهارمین جسم نورانی در منظومه ی خورشیدی است

فقط ماه و زهره از آن درخشانتر هستند مشتری یکی از ۵ سیاره یی است که بدون چشم غیر مسلح نیز دیده می شود .

  • ستاره شناسان باستانی بابلی اولین بار رصد خود از مشتری را ثبت کردند

این اتفاق در حدود قرن هفتم یا هشتم قبل از میلاد اتفاق افتاد. رومیان ژوپیتر راخدای خدایان می نامیدند.برای یونانیان نام آن زئوس خدای آذرخش است . مردم بین النهرین آن را مردوک خدای خدایان و قیابل ژرمن آن را “دونار” یا “ثور “خدای تندر و رعد و برق می نامیدند.

  • مشتری کوتاه ترین روز را بین سیارات منظومه شمسی دارد.

فقط ۹ ساعت و ۵۵ دقیقه طول می کشد تا مشتری یک دور حول محورش بزند. این چرخش سریع باعٍث شده که این سیاره در قطب ها حالت پخیدگی بیشتری داشته باشد.

  • مشتری در هر ۱۱٫۸ سال یک بار مدار خود را طی می کند .

از نظر ما در روی زمین ،مشتری  حرکت کندی  را از یک صورت فلکی به صورت فلکی دیگر طی می کند.

  • images-1
  • مشتری ابرهایی با ویژگی های بی نظیر دارد

قسمت بالایی جو مشتری به کمربند ابری و مناطق دیگر تقسیم شده است .جو آن بیشتر از کریستال های آمونیاک ،گوگرد ومخلوطی از ترکیبات آن ها تشکیل شده است.

  • لکه ی قرمز رنگ یک طوفان عظیم در مشتری است.

طوفان آن لکه حد اقل از  ۳۵۰ سال پیش خروشان است . و آن قدر بزرگ است که سه کره ی زمین را در خود جای می دهد.

  • قسمت داخلی مشتری از سنگ ،فلز و ترکیبات هیدروژن ساخته شده است.

در زیر جو پرجرم مشتری ( که یشتر از هیدروژن ساخته شده ) لایه هایی از از گاز فشرده هیدروژن ،هیدروژن مایع و یک هسته از یخ ، فلزو سنگ  وجود دارد

  • قمر مشتری “گانمید” بزرگترین قمر شناخته شده در منظومه شمسی است .

مقایسه زمین با لکه ی (چشم مشتری)

  • images
  • نزدیکترین فاصله از گانمید بزرگترین قمر منظومه شمسی به وسیله فضاپیمای گالیله                     galileo-ganymede-surface-3

قمر های مشتری را گاهی اوقات  “ماهواره های مشتری مانند”  می نامند. بزرگترین آن ها گانمید ، کالیستو، آیو و اروپا هستند. گانمید با ۵٫۲۶۸ کیومتر قطر از کوچکترین سیاره منظومه ی شمسی ،عطارد بزرگتر است . آیو آتشفشانی ترین سیاره ی منظومه ی شمسی است و فوران هایی از گوگرد به فضا پرتاب می کند.

مشتری دارای سیستم حلقه ی نازک است.

حلقه های آن بیشتر از ذرات غبار پرتاب شده از برخورد ستاره های دنباله دار و سیارک با دنیا های کوچکتر مشتری(قمرها) است.حلقه های مشتری ازفاصله ی ۹۲٫۰۰۰کیلومتری بالای ابرهای مشتری تا ۲۲۵٫۰۰۰ کیلومتری به سمت خارج سیاره گسترش یافته است و تنها ۲٫۰۰۰ تا ۱۲٫۵۰۰ کیلومتر ضخامت دارد.

  • هشت فضاپیما به مشتری سفر کرده اند.

ماموریت های پایونیر ۱۰ و۱۱ وویجر ۱و ۲، گالیله ،کاسینی ، اولیسز و افق نو  از مهمترین ها بوده اند. سفینه ی “جونو” در راه طی مسیر خود به مشتری است و در جولای سال۲۰۱۶ به ان خواهد رسید. ماموریت های آینده  تمرکزشان بیشتر روی قمر های مشتری ،گانمید و کالیستو و اقیانوس های زیر سطحی آن ها خواهد بود.

  • مشتر ی نقش محافظ را برای زمین بازی می کند

مشتری به خاطر نیروی گرانش فوف العاده ی خود سیارک یا ستاره های دنباله دار را به سمت خود می کشد و مانع برخورد آن ها با زمین می شود. در مارس ۱۹۹۳ سه ستاره‌شناس به نام‌های یوجین شومیکر، کارولین شومیکر و دیوید اچ لوی یک دنباله‌دار را نزدیک مشتری کشف نمودند. این دنباله‌دار بعدها شومیکر-لوی ۹ نام گرفت. به علت جاذبه مشتری دنباله‌دار به سوی مشتری کشیده شد. هنگامی که دنباله‌دار کشف شد به ۲۱ تکه شکسته شده بود احتمالاً هنگامی که به سیاره نزدیک شده بود در اثر گرانش سیاره متلاشی شده بود محاسبات بر مبنای مکان و سرعت دنباله دار نشان داد که در ژوئیه ۱۹۹۴ تکه‌های دنباله‌دار با اتمسفر مشتری برخورد خواهند نمود. دانشمندان امیدوار بودند که اطلاعات زیادی از اثرات برخورد دنباله‌دار و سیاره به دست بیاورد. ستاره‌شناسان تلسکوپهای بزرگ و مهم روی زمین را در تاریخ پیش بینی شده به سوی مشتری نشانه روی کردند. برخورد حتمالاً به علت فشار و گرم شدن و پخش شدن اتمسفر گازی سیارهباعث انفجارهای عظیمی گردید .اگر برخوردی این چنینی با زمین رخ می‌داد در اثر گرد و غبار ناشی از آن و سرد شدن زمین احتمالاً زیست بر روی زمین از بین می‌رفت.

میدان مغناطیسی مشتری قوی تر از زمین است

هرمز نیز همانند زمین و اکثر سیارات، مانند یک آهنربای بزرگ عمل می‌کند. میدان مغناطیسی هرمز ۱۴ بار نیرومندتر از زمین می‌باشد. برابر اندازه‌گیری‌های گرفته شده به دست فضاپیماها، میدان معناطیسی مشتری زورمندترین در سامانه خورشیدی می‌باشد (به جز لکه‌های خورشیدی و ناحیه‌های کوچکی از سطح خورشید). دانشمندان به طور کامل از چگونگی ایجاد میدان مغناطیسی آگاه نیستند هر چند که گمان می‌برند که حرکت هیدروژن فلزی داخل هسته سیاره ایجاد میدان می‌نماید. میدان مغناطیسی مشتری بسیار نیرومندتر از میدان مغناطیسی زمین می‌باشد زیرا هرمز بسیار بزرگ‌تر و با تندی بیشتری به دور خود می‌گردد. میدان مغناطیسی مشتری الکترون‌ها و پروتون‌ها و دیگر ذرات دارای بار الکتریکی را در کمربند پرتوافشان (رادیواکتیو) که در پیرامون سیاره قراردارد به دام می‌اندازد. این ذرات بسیار نیرومندتر می‌باشند به گونه‌ای که می‌توانند به ابزارهای فضاپیماهایی که نزدیک سیاره شده‌اند آسیب برساند. در درون ناحیه‌ای از فضا که مغناط‌کره نامیده می‌شود میدان مغناطیسی مشتری ( مانند کره ی زمین)همانند یک زره کار می‌کند. این زره سیاره را از بادهای خورشیدی و ذرات پر انرژی پیاپی که از خورشید می‌آیند پاسداری می‌نماید. بیشتر این ذرات الکترونها و پروتونهائی هستند که با تندی ۵۰۰ کیلومتر در ثانیه حرکت می‌کنند. میدان، ذرات الکتریکی باردار شده را در کمربند رادیواکتیو به دام می‌اندازد مرکز تله مغناط‌کره نزدیک قطبهای میدان مغناطیسی  سیاره می‌باشد. در آن بخش از سیاره که از خورشید دور می‌باشد مغناط‌کره به صورت دنباله‌ای سترگ در فضا کشیده می‌شود که دنباله مگنتو نامیده می‌شود. درازای این دنباله ۷۰۰ میلیون کیلومتر می‌باشد. امواج رادیویی که از مشتری به رادیو تلسکوپهای زمینی می‌رسند دو نوع می‌باشند فورانهای انرژی و تابش‌های پی‌درپی. فورانهای نیرومند هنگامی رخ می‌دهند که آیو، نزدیک‌ترین ماه هرمز و چهارمین آنها از میان مرکز مغناطیسی سیاره گذر می‌نماید. تابش‌های پی در پی از سطح هرمز و هم‌چنین ذرات پر انرژی کمربند رادیواکتیو مشتری می‌آیند.

 images-2

 

پیام خود را بگذارید

پارس دانش ،درراه اعتلای دانش پارس

سوالات علمی ،درخواست تدریس ،نقد و نظر خود را بفرمایید.

وارد شوید